Oostbuis Westerscheldetunnel vier maanden dicht vanaf 11 januari 2027
AlgemeenEllewoutsdijk – De Oostbuis van de Westerscheldetunnel gaat vanaf 11 januari 2027 voor ongeveer vier maanden dicht. De sluiting is nodig vanwege reparaties aan betonschade. Voor de inwoners van Zeeland betekent dit een periode van flinke verkeershinder, waarbij naar verwachting de helft tot zelfs driekwart minder verkeer door de tunnel kan. De impact zal vooral groot zijn voor dagelijks woon-werkverkeer tussen Zeeuws-Vlaanderen en de rest van Zeeland.
Tijdens de werkzaamheden is slechts één tunnelbuis beschikbaar. Overdag is het daarbij niet mogelijk om verkeer in beide richtingen door die ene buis te laten rijden. Dat heeft alles te maken met veiligheid. Het ventilatiesysteem van de Westerscheldetunnel is niet ingericht op tegenverkeer bij een groter verkeersaanbod. Bij brand zou rook dan richting tegemoetkomend verkeer worden geblazen, met levensgevaarlijke situaties tot gevolg.
Twee lastige keuzes
De betrokken partijen bekijken momenteel twee varianten. In de eerste variant blijft de Westbuis open voor verkeer van noord naar zuid, richting Terneuzen. Verkeer van zuid naar noord, richting Borssele, kan dan niet vrij door de tunnel rijden. Alleen hulpdiensten, openbaar vervoer en mogelijk een beperkt aantal vrachtwagens mogen elk uur in konvooi door de tunnel. Al het overige verkeer moet omrijden via Antwerpen, wat voor veel Zeeuwen een flinke extra reistijd betekent.
De tweede optie is zogenoemd ‘blokrijden’. Daarbij wisselt elk uur de rijrichting in de Westbuis. Tussen die wissels wordt de tunnel steeds tien minuten afgesloten om hem veilig leeg te maken. Hoewel deze variant beide richtingen bedient, zakt de capaciteit zo ver terug dat gemiddeld slechts een kwart van het huidige verkeer gebruik kan maken van de tunnel. Om te bepalen wie er door mag, zou een vignet- of vergunningensysteem nodig zijn.
Welke variant ook wordt gekozen, duidelijk is dat de gevolgen groot zijn. “Het is een keuze tussen twee kwaden,” laten de betrokken partijen weten. Tijdens de reparatieperiode zal naar schatting 50 tot 75 procent van de huidige tunnelgebruikers moeten uitwijken naar andere oplossingen.
Veiligheid doorslaggevend
Dat tegenverkeer overdag niet mogelijk is, heeft alles te maken met veiligheid. Tijdens onderhoudsnachten wordt tegenverkeer soms toegestaan, maar dan is het verkeersaanbod zeer laag. Overdag is dat niet verantwoord. Anders dan bij sommige tunnels in Zwitserland of Italië, is het ventilatiesysteem van de Westerscheldetunnel hier niet op ingericht.
Omdat de tunnel onder water ligt, wordt lucht niet naar boven afgevoerd, maar met de rijrichting mee. Bij een brand zorgt dit ervoor dat automobilisten die het incident al voorbij zijn, veilig de tunnel uit kunnen rijden. Verkeer dat de brand nog moet passeren, blijft juist uit de rook. Bij tegenverkeer zou rook richting tegemoetkomende automobilisten worden geblazen, wat levensgevaarlijke situaties oplevert.
Bereikbaarheid onder druk
De Westerscheldetunnel is een van de belangrijkste verkeersaders van Zeeland. Dagelijks maken duizenden mensen er gebruik van voor werk, school, zorg en familiebezoek. Dat de capaciteit maandenlang halveert, raakt daarom vrijwel iedereen in de regio.
Om Zeeland toch zo goed mogelijk bereikbaar te houden, wordt gewerkt aan een uitgebreid bereikbaarheidsplan. Zo wordt onderzocht of de Westerschelde Ferry vaker kan varen, mogelijk volgens een halfuursdienst. Ook wordt gekeken naar uitbreiding van het openbaar vervoer, zodat meer reizigers de auto kunnen laten staan.
Samenwerking in de regio
Onder regie van de provincie werken meerdere partijen samen aan dit plan. Dat zijn onder meer de NV Westerscheldetunnel, de gemeenten Borsele en Terneuzen, en de Veiligheidsregio Zeeland. Ook sectoren als zorg, onderwijs, logistiek, bedrijven en recreatie worden betrokken bij de voorbereidingen.
De komende weken worden de laatste onderzoeken afgerond, onder meer naar de haalbaarheid van een vignetensysteem en de maatschappelijke kosten en baten van beide varianten. Uiterlijk 1 maart 2026 moet duidelijk zijn welke oplossing wordt gekozen.
Tot die tijd wordt Zeeuwen aangeraden rekening te houden met ingrijpende veranderingen. Wie dagelijks door de tunnel reist, zal straks mogelijk anders moeten plannen: thuiswerken, buiten de spits reizen, kiezen voor de ferry of openbaar vervoer, of een langere route accepteren. Meer informatie volgt via de website werkaandetunnel.nl.